„Ile to będzie kosztować?” — to najczęstsze pytanie przy wycenie wydruku. Poniżej znajdziesz klarowny przewodnik po czynnikach, które determinują cenę, wraz z praktycznymi wskazówkami optymalizacji już na etapie projektu.
Spis treści
- Technologie i materiały
- Parametry druku (warstwa, wypełnienie, orientacja)
- Złożoność geometrii i tolerancje
- Objętość, czas druku i zajętość maszyny
- Obróbka i wykończenie
- Logistyka, SLA i ryzyko
- Przykładowe widełki i jak obniżyć koszt
- FAQ
Technologie i materiały
Wybór technologii: FDM, SLA czy SLS?
- FDM – najniższy próg kosztowy, dobre do makiet i testów montażowych.
- SLA – wyższa precyzja i gładkość, zwykle drożej od FDM przez żywice i post-processing.
- SLS (PA12) – mocne, jednorodne części bez podpór; cena rośnie wraz z objętością i pakowaniem w złoże.
Materiał a cena
Koszt jednostkowy filamentu/żywicy/proszku, dostępność koloru, wymagania mechaniczne/termiczne oraz straty materiałowe (supporty, niewykorzystane złoże) wpływają bezpośrednio na wycenę.
Parametry druku (warstwa, wypełnienie, orientacja)
Wysokość warstwy
Cieńsza warstwa = lepsza powierzchnia i detale, ale dłuższy czas druku → wyższy koszt roboczogodziny.
Wypełnienie i ścianki
Gęstsze infill i większa liczba obrysów zwiększają zużycie materiału i czas. Dla prototypów funkcjonalnych często wystarcza 20–40% infill z odpowiednim wzorem (np. gyroid).
Orientacja i supporty
Ustawienie modelu determinuje ilość podpór i powierzchnie krytyczne. Optymalna orientacja potrafi obniżyć koszt o kilkanaście–kilkadziesiąt procent.
Złożoność geometrii i tolerancje
Im więcej cienkich ścian, podcięć, drobnych detali i ostrych promieni, tym trudniej o stabilny proces i powtarzalność (więcej prób/iteracji). Zaostrzone tolerancje produkcyjne wymagają wolniejszego, dokładniejszego druku lub innej technologii.
Objętość, czas druku i zajętość maszyny
Czas druku to główny składnik kosztu usługowego. Duża objętość, wysoki model i konieczność zarezerwowania urządzenia (np. całe złoże SLS) windowa cenę. Łączenie małych modeli w jednym wsadzie obniża koszt jednostkowy.
Obróbka i wykończenie
Szlifowanie, żywicowanie, usuwanie podpór, gruntowanie, malowanie, gwintowanie czy montaż insertów — to dodatkowe operacje, które często są kluczowe dla prototypów prezentacyjnych, ale zwiększają koszt i czas.
Logistyka, SLA i ryzyko
Ekspresowe terminy (SLA), dodatkowe kontrole jakości, certyfikacja materiałów, pakowanie ochronne czy wysyłka priorytetowa to uzasadnione dopłaty. Warto planować bufor czasowy, by unikać „ekspresów”.
Przykładowe widełki i jak obniżyć koszt
- Makieta gabarytowa (FDM): niska gęstość wypełnienia, grubsza warstwa, minimalna obróbka.
- Prototyp prezentacyjny (SLA): cienka warstwa, dodatkowe wygładzanie i lakier.
- Część funkcjonalna (SLS PA12): brak podpór, jednorodność, możliwa mała seria w jednym złożu.
Jak płacić mniej (praktyczne wskazówki):
- Uprość geometrię i dostosuj minimalne grubości ścian do technologii.
- Zwiększ wysokość warstwy tam, gdzie nie widać różnicy wizualnej.
- Zmniejsz gęstość wypełnienia, wzmacniając kluczowe miejsca obrysami/żebrami.
- Zmieniaj orientację, by ograniczyć supporty.
- Łącz elementy w zestawy/wsady (zwłaszcza SLS).
- Rozważ FDM dla wczesnych iteracji, SLA/SLS na etap finałowy.
Linki i dalsza lektura
- Artykuł wprowadzający na Twoim portalu: Szybkie prototypowanie 3D
- Strona docelowa z wyceną: Cennik druku 3D
FAQ
Tak. Dodatkowe operacje (szlif, grunt, malowanie) oraz specyficzne kolory materiałów zwiększają czas i koszt. Najtaniej wychodzą prototypy techniczne bez zaawansowanego wykończenia.
Ustal funkcję części, obciążenia i wymagania powierzchni. Zbierz elementy w jeden wsad (SLS) lub zoptymalizuj parametry (FDM). Dla serii testowych warto przygotować jedną „część-matkę” do walidacji przed całym batch’em.
Gdy potrzebujesz lepszej jakości powierzchni, wyższej precyzji (SLA) lub jednorodności i trwałości mechanicznej (SLS). Zwykle po 1–2 iteracjach FDM zmiana technologii obniża ryzyko błędu przed pokazem/produktem.
